Nid yw Cyllideb Ddrafft Llywodraeth Cymru yn cynnig hyder ychwanegol i'r Gymru wledig

Heddiw, mae CLA Cymru wedi ymateb i Gyllideb Ddrafft Llywodraeth Cymru ar gyfer 2027-2028, gan ei ddisgrifio fel “cyfle a gollwyd” sy'n methu â mynd i'r afael â'r pwysau o ddydd i ddydd sy'n wynebu cymunedau a busnesau gwledig.
Welsh Government offices sign
Llywodraeth Cymru

Cyflwynodd Gweinidog Cabinet dros Gyllid Llywodraeth Cymru, y Gwir Anrhydeddus Elin Jones AS, y gyllideb ddrafft i sesiwn lawn y Senedd heddiw (17 Tachwedd 2026)

Dywedodd CLA Cymru nad yw'r Gyllideb Ddrafft mewn unrhyw ffordd yn darparu hyder ychwanegol i'r rhai sy'n byw ac yn gweithio ledled Cymru wledig, uwchlaw'r hyn a gyhoeddwyd eisoes yn ystod y misoedd blaenorol. Mae'n wastraff cyfle i anfon neges glir bod Llywodraeth Cymru yn deall y pryderon a'r pwysau cyson sy'n wynebu teuluoedd gwledig, ffermwyr, tirfeddianwyr a busnesau gwledig.

Er y bydd rhai o'r cyhoeddiadau yn cael effeithiau canlyniadol ledled Cymru gyfan, gan gynnwys cyllid ychwanegol i'w groesawu ar gyfer y GIG, aneddiadau llywodraeth leol, gofal plant a thai, nid oes unrhyw beth newydd wedi'i gyhoeddi i helpu'r rhai sy'n gweithio ledled Cymru wledig. Mae'r ymrwymiad Cynllun Ffermio Cynaliadwy aml-flynyddol a gyhoeddwyd yn gynharach eleni yn parhau i fod y prif fecanwaith cymorth, a groesawodd CLA Cymru o'r blaen, ond nid yw'r Gyllideb Ddrafft hon yn cyflwyno unrhyw fesurau, buddsoddiad na chydnabyddiaeth newydd wedi'u targedu at heriau penodol economïau gwledig, rheoli tir, seilwaith nac arallgyfeirio. Nid oedd hefyd yn mynd i'r afael â chyfraddau busnes sy'n effeithio ar draws Cymru drefol a gwledig.

Cymru Wledig yw asgwrn cefn ein cynhyrchu bwyd, rheoli tirwedd, twristiaeth a bywyd cymunedol. Ac eto nid yw'r Gyllideb Ddrafft hon yn adlewyrchu unrhyw beth ychwanegol y tu hwnt i'r hyn a gyhoeddwyd eisoes. Mae teuluoedd a busnesau yng nghefn gwlad Cymru yn delio bob dydd â chostau cynyddol, tywydd eithafol, pwysau iechyd anifeiliaid, cyfyngiadau cynllunio a'r newid parhaus mewn cymorth amaethyddol. Dyma'r foment i ddangos bod Llywodraeth Cymru yn gwrando ac yn gweithredu. Yn lle hynny, mae'r distawrwydd ar gymorth gwledig ychwanegol pwrpasol yn teimlo fel cyfle gwirioneddol a gollwyd. Rydym yn annog Llywodraeth Cymru i estyn allan ar unwaith a chymryd adborth gwirioneddol gan Gymru wledig, gan gynnwys tirfeddianwyr, ffermwyr, busnesau gwledig a chymunedau, fel bod y Gyllideb Derfynol yn adlewyrchu hyn. Ni all Cymru wledig fod yn ôl-feddwl os yw Llywodraeth Cymru o ddifrif ynglŷn â chyflawni ar gyfer y genedl gyfan.

Uwch Gynghorydd Polisi CLA Cymru, Fraser McAuley

Mae CLA Cymru yn barod i weithio'n adeiladol gyda Gweinidogion a swyddogion i sicrhau bod y Gyllideb Derfynol yn mynd i'r afael â'r bylchau hyn ac yn rhoi'r sicrwydd a'r gefnogaeth ymarferol sydd eu hangen ar Gymru wledig.

Fraser McAuley
Fraser McAuley

Cyswllt allweddol:

Steven Crane-Jenkins Picture
Steven Crane-Jenkins Rheolwr y Senedd a Materion Allanol, CLA Cymru