Rhybudd taith y Glas wrth i achosion gynyddu ledled Cymru

Mae ffermwyr da byw ledled Cymru yn cael eu hannog i aros yn wyliadwrus wrth i nifer yr achosion o dafod glas barhau i ddringo a disgwylir rhagor o ganfyddiadau tra bod gweithgaredd gwyfynod yn parhau i fod yn uchel, yn ystod y tywydd poeth hir diweddar.
Cattle grazing, Llangorse Lake, Brecon Beacons National Park
Pori gwartheg

Mae'r achos cyntaf o seroteip 3 (BTV-3) firws y Tafod Glas yng Nghymru ar gyfer tymor 2026/27 wedi'i gadarnhau ym Mro Morgannwg. Cofnodwyd bron i 500 o achosion ledled y DU, gan gynnwys 40 yng Nghymru, er bod hyn bron yn sicr yn debygol o godi [1]. Mae tywydd poeth, sych wedi creu amodau ffafriol i'r gwybed brathu sy'n lledaenu'r clefyd, gan ganiatáu i'r feirws ddatblygu'n gyflymach a chodi'r risg o haint mewn gwartheg, defaid, geifr ac anifeiliaid cysylltiedig eraill.

Mae CLA Cymru yn galw ar aelodau i barhau i fonitro stoc yn agos a siarad â'u milfeddyg preifat am opsiynau brechu.

“Mae'r cynnydd mewn achosion tafod glas yn bryder mawr i ffermwyr da byw ledled Cymru. Rydym yn gwybod bod llawer eisoes yn delio ag effeithiau lles, emosiynol ac ariannol sylweddol. Er nad oes un ateb, brechu yw un o'r amddiffynfeydd cryfaf sydd ar gael yn erbyn BTV-3. Rydym yn annog pob ceidwad da byw i drafod yr opsiynau ar gyfer eu praidd neu fuches gyda'u milfeddyg ac i roi cynllun clir ar waith. Mae monitro stoc yn agos, penderfyniadau symud synhwyrol a chamau ymarferol i leihau amlygiad i gwybed i gyd yn chwarae rhan bwysig. Mae'r sefyllfa'n esblygu'n gyflym ac mae'n hanfodol bod ffermwyr yn parhau i fod yn wyliadwrus, rhoi gwybod am unrhyw achosion a amheuir yn brydlon a gwneud defnydd llawn o'r canllawiau diweddaraf.”

Victoria Bond, Cyfarwyddwr CLA Cymru

Nid yw BTV-3 yn arwain at gyfyngiadau symud ar lefel anifeiliaid neu fferm. Fodd bynnag, mae'r firws yn hysbysadwy. Rhaid rhoi gwybod i APHA ar 0300 303 8268am unrhyw amheuaeth o dafod glas neu erthyliadau gwartheg. Mae canfod a thriniaeth yn gynnar yn helpu i ddiogelu materion lles anifeiliaid ac yn cefnogi monitro parhaus o ledaeniad y clefyd.

Mae CLA Cymru yn parhau i weithio gyda diwydiant a'r llywodraeth i sicrhau ymateb cydlynol ac i gynrychioli barn yr aelodau wrth i'r sefyllfa ddatblygu.

Gallwch ddarllen canllawiau swyddogol llawn gan Lywodraeth Cymru ar-lein.

[1] https://www.gov.uk/guidance/bluetongue-latest-situation#cases

Cyswllt allweddol:

Steven Crane-Jenkins Picture
Steven Crane-Jenkins Rheolwr y Senedd a Materion Allanol, CLA Cymru